Twitter: jhmommers | E-mail: mom@jelmermommers.nl
“Wilders is niet het punt. Wilders is een symptoom, zoals ook Fortuyn dat was”
In onderstaand artikel doet Gijs van Oenen een wat mij betreft zeer succesvolle poging om het politieke heden te begrijpen. Het is het soort artikel waar je even voor moet gaan zitten, maar zoals bekend loont dat vaak, ook nu. De Groene Amsterdammer drukte deze week een geredigeerde versie van het stuk af. Het werd in eerste instantie gepubliceerd in Krisis, tijdschrift voor actuele filosofie.
Of: Hoe biologische stamppot de wereld (en Den Haag) kan veranderen (zelfs als het kabinet stilstaat)
Hoe kunnen wij invloed uitoefenen op de wereld om ons heen? Ik denk dat je maar één stap hoeft te zetten, en wel in je hoofd. Ik heb het over een denkbeeldige stap waaruit reële veranderingen als vanzelf volgen. Verander de manier waarop je naar de werkelijkheid kijkt, en je verandert haar zelf.
Dit stuk gaat over de kracht van ideeën, over de werking van sociale systemen, over de taak van de filosofie en over creatieve zelfbeschikking. Kapstok: een interview met Manuell Castells, een socioloog uit Spanje, over de nieuwe manier van maatschappelijke verandering in de netwerkmaatschappij.
Dit bericht hoort bij breinweek
Onze politieke keuzes worden gemaakt door ons brein, zonder dat ons bewuste daaraan te pas komt. Iedereen die denkt dat hij al zijn politiek inzichten eindeloos heeft onderzocht, en dat al zijn keuzes rationeel zijn, heeft ongelijk.
Dat beeld rijst op uit de eerste aflevering van het nieuwe wetenschapsprogramma Labyrint. Alsof het zo was afgesproken, komen allerlei inzichten uit linksrechtsweek samen in deze laatste bijdrage binnen breinweek.
“Per seconde verwerkt ons onbewuste een half miljoen keer meer informatie dan ons bewuste. Ons verstand komt pas iets te weten als alle beslissingen zijn genomen.”
Laadt de aflevering niet? Klik hier.
***
Hiermee is breinweek gesloten. De discussie blijft uiteraard open, bijvoorbeeld hier.
Dit bericht hoort niet bij de huidige week, maar is geschreven voor Element, de krant van mijn opleiding.
GRONINGEN – Vertegenwoordigers van de Groningse politieke partijen zijn het er over eens dat de gemeentelijke agenda is ondergesneeuwd door het Haagse geruzie rond de val van het kabinet Balkenende IV. Dat blijkt uit onderzoek van Element. “We waren hier een lokale campagne aan het voeren, maar we zijn door Uruzgan ingehaald”, zegt de CDA-leider.
Element sprak middenin de drukte van de verkiezingscampagne met fractievoorzitters en lijsttrekkers van alle Groningse partijen. Uit het onderzoek komt naar voren dat de val van het kabinet volgens de lokale politieke partijen ook in Groningen ingrijpende gevolgen heeft.
Tien van de elf partijen vinden dat er meer aandacht is voor de gemeenteraadsverkiezingen, nu het kabinet is gevallen. Er wordt op het moment meer gesproken over politiek, en dus ook over de eerstvolgende grote politieke krachtmeting. Maar de lokale leiders vragen zich af of al die aandacht wel wordt besteed aan regionale thema’s.
Fractievoorzitter en lijsttrekker Jan Seton van het CDA denkt van niet. “Het gaat nu vooral over de Tweede Kamer. Zelfs als er meer mensen zouden gaan stemmen bij de gemeenteraadsverkiezingen, komt dat niet door de lokale politiek. We waren hier een lokale campagne aan het voeren, maar we zijn door Uruzgan ingehaald.”
Dit is het laatste bericht van linksrechtsweek
***
“Before you decide that all these debates about terms are simply pointless, think about how many political assumptions are packed into them.”
Susan Neiman
***
Als ik vroeger op pianoles kwam, oefenden we nieuwe stukken vaak eerst met de ene hand en dan met de andere. Pianolerares Ans zei dan bijvoorbeeld: “Eerst met links. Langzaam.” Soms vergiste ik me en reikte ik op haar linksverzoek juist met rechts naar de toetsen. Ze corrigeerde dan: “Andere links Jelmer.”
Ik lachen.
Op pianoles maakte een beetje spraakverwarring niet uit. Ans zat vlak naast me en corrigeerde me direct. Happy end.
Spraakverwarring op wereldformaat is een hardnekkiger probleem. We hebben te maken met een wereld die we al pratend en schrijvend indelen, en daarvoor gebruiken we woorden. Maar wat er achter de woorden zit, wat we ons bij ze voorstellen, verschilt, verandert, kan zelfs bedriegen.
***
Dit bericht markeert de lancering van het weekproject.
Politiek. Je doet het of je doet het niet. Na die verdeling laat de politieke werkelijkheid zich graag indelen in links en rechts, twee blokken die elkaar het liefst de haren uit het hoofd trekken. Sylvia Witteman beschreef in Volskrant magazine (01-03-2008) mooi de stereotypes van beide kanten, in een anekdote over haar politieke inzicht, dat naar haar zeggen niet verder reikt dan dat van haar jonge kinderen:
“Mijn ouders legden mij op jonge leeftijd desgevraagd uit wat het verschil was tussen links en rechts: ‘Linkse mensen willen graag alles delen en rechtse mensen willen alles voor zich zelf houden.’ Wat vond ik dat gemeen van die rechtse mensen!”
Ik heb dit citaat hier opgenomen omdat ik denk dat veel – maar misschien alleen linkse – mensen de politieke deling zo bezien, en omdat ik denk dat als je mij op de automatische piloot zet, ik uiteindelijk ook zo zou redeneren.
Genoeg reden, lijkt me, om eens wat lastige vragen te stellen over links en rechts, en schijnbare zekerheden in twijfel te trekken. Read more…
