Dit bericht hoort bij breinweek

DeCharms gaat hard: “I’ve seen inside my brain. You will too.”

NEUROWETENSCHAPPER Christopher deCharms is behoorlijk enthousiast. In een praatje bij TED (video onderaan dit bericht) vertelt hij over een nieuwe techniek – maar hij heeft maar vier minuten gekregen om zijn punt te maken. Hij gaat dus nogal hard.

Het punt van zijn praatje is een techniek waarbij je in real time in je eigen hersenen kunt kijken. Je kunt dan je eigen gedachten ‘zien’ als gekleurde vlekken of puntjes op een scherm. Met behulp van het scherm kun je jezelf vervolgens trainen. Het ultieme doel van deze techniek, als ik DeCharms goed begrijp, is controle.

“I’ve seen inside my brain. You will too, soon. When you do, what do you want to control? You will be able to look at all the aspects that make you yourself, all your experiences.”

Op dit moment wort gewerkt aan het behandelen van ziektes, maar de sky is the limit: we kunnen volgens DeCharms de ‘controle’ nemen over plezier en angst, over vrije wil en keuze, over liefde en waarheid.

“I want to leave with you the big question. We are the first generation that’s going to be able to enter into, using this technology, the human mind and brain. Where will we take it?”

Niet zo charming

Where will we take it, indeed.

Ik vind de idee van DeCharms weinig charming. Je ziet aan hem dat hij de beste bedoelingen heeft, hij heeft er zin in! Maar controle over onze eigen gedachten?

Dat lijkt me eng en onnodig. Ik ben meer van de doe-het-zelf-instelling: als je meer plezier, minder pijn, meer vrije keuze wilt, dan moet je niet aan een machine gaan hangen en gaan ‘trainen’, je moet heel iets anders doen: keihard werken – je moet de wereld in en je laten veranderen door de werkelijkheid, door je ervaringen, door gesprekken met mensen – niet door interactie met een machine.

Dat is nogal Calvinistisch van me, zo’n blokkade op het gemak! Als het makkelijker kan, waarom niet?

Mijn brein biedt op de automatische piloot een aantal argumenten aan: omdat er geen grens is – waar houdt dit op? Omdat ‘controle’ over je brein niet begerenswaardig is – we moeten met ons brein, we zijn ons brein, waarom willen we onszelf controleren?

En het makkelijkste argument, en hier wordt het lachen: omdat het niet kan.

Later deze week voer ik een expertdiscussie op, en zal – zo vermoed ik – blijken dat DeCharms het mis heeft, en dat zijn tak van sport niet zo schattig is als zijn naam.

***

dit bericht hoort bij breinweek